چه در زندگی روزمره و چه در دانشگاه برای برقراری ارتباط‌های مفید مهارت اسپیکینگ ضروریست. شاید بتوان گفت صحبت کردن ضروری‌ترین و البته استرس‌آورترین مهارت از مهارت‌های چهارگانه زبان است. آزمون آیلتس اسپیکینگ در حضور یک مصاحبه‌گر حرفه‌ای انجام می‌شود. این آزمون تا حد امکان به شرایط طبیعی صحبت کردن نزدیک است. برای موفقیت در اسپیکینگ آیلتس نیاز است تا تکنیک‌های این آزمون را بخوبی بشناسیم و از قبل حسابی تمرین کرده باشیم.

آنچه در جلسه آزمون می‌بینیم

در امتحان آیلتس این امکان وجود دارد که آزمون سه مهارت لیسنینگ، ریدینگ و رایتینگ در یک روز و اسپیکینگ در یک روز جداگانه برگزار شوند. حتی اگر در آزمون آیلتس با کامپیوتر هم شرکت کرده باشید بخش اسپیکینگ آیلتس به صورت حضوری خواهد بود. البته بد نیست بدانیم تفاوتی در آزمون اسپیکینگ آیلتس آکادمیک و جنرال وجود ندارد. در روز امتحان شفاهی شما وارد یک اتاق می‌شوید که مصاحبه‌گر در آن منتظرتان است. این شخص هم با شما مصاحبه می‌کند و هم نمره شما را تعیین خواهد کرد. در ابتدا مصاحبه‌گر ازتان می‌خواهد خودتان را معرفی کنید و کارت شناسایی یا پاسپورتتان را به او نشان دهید. کل مصاحبه چیزی بین ۱۱ تا ۱۴ دقیقه طول می‌کشد و مکالمه شما در این مدت ضبط خواهد شد. ضبط مکالمه به این دلیل است که اگر بعدا خواستید بتوانید به نمره‌تان اعتراض کنید و امتحانتان دوباره بررسی شود.

بخش‌های مختلف آزمون

شکل مکالمه در آزمون آیلتس غیر رسمیست. پس می‌توانید برای این بخش یک مکالمه عادی و روزانه را در نظر بگیرید. اسپیکینگ آیلتس سه بخش دارد. در بخش اول متقاضی به سوالاتی درباره خودش پاسخ می‌دهد. این بخش معمولا موضوعات آشنایی مثل خانواده، خانه، شغل، تحصیلات و علایق فرد را در بر می‌گیرد. در بخش دوم یک کارت در اختیار متقاضی قرار می‌گیرد که روی آن یک سوال مطرح شده. متقاضی یک دقیقه فرصت دارد تا درباره سوال فکر کند و بعد از آن باید یک تا دو دقیقه صحبت کند. شاید در پایان صحبت‌های شرکت‌کننده ممتحن یک یا دو سوال درباره همان موضوع بپرسد تا این بخش تمام شود. در بخش سوم و پایانی مصاحبه‌کننده چند سوال درباره موضوع بخش دوم می‌پرسد. در این بخش متقاضی این فرصت را دارد تا با جزئیات بیشتر به توضیح و تحلیل ایده‌ها و مسائل مورد نظرش بپردازد.

آزمون اسپیکینگ آیلتس سه بخش دارد.

چطور نمره اسپیکینگ آیلتس را تعیین می‌کنند؟

برای تعیین نمره اسپیکینگ آیلتس چهار فاکتور اساسی در نظر گرفته می‌شود که هرکدام ۲۵ درصد از نمره را تعیین می‌کنند:

۱. روانی و انسجام: این مورد به توانایی فرد در ارائه یک سخنرانی منسجم بستگی دارد. اینکه متقاضی بتواند از ابزارهای زبان انگلیسی مانند ضمایر و حروف ربط استفاده کرده و مطالب را به یکدیگر متصل کند.

۲.دامنه واژگان: این مورد به توانایی فرد در استفاده از کلمات متنوع، با توجه به شرایط، مرتبط است. اینکه شخص بتواند به بیان غیر مستقیم مطالب بپردازد و از طیف متنوعی از کلمات مناسب استفاده کند.

۳. محدوده و درستی دستور زبان: این مورد به توانایی متقاضی در استفاده از دستور زبان مناسب و متناسب با سوال برمی‌گردد. اینکه فرد بتواند با دوری از اشتباهات دستوری از جملات با طول مناسب و ساختارهایی با پیچیدگی لازم استفاده کند.

۴. تلفظ: در این مورد تلفظ صحیح و واضح کلمات مورد نظر است. مهم نیست فرد متقاضی از لهجه آمریکایی یا بریتانیایی استفاده کند؛ چیزی که اهمیت دارد وضوح کلمات است و اینکه لهجه زبان مادری فرد تلفظ کلمات را به طرز قابل توجهی تحت تاثیر قرار ندهد و باعث نامفهوم شدن کلمات نشود.

برای اینکه بهتر متوجه نکات مورد نظر در آزمون اسپیکینگ آیلتس شوید، بد نیست به چند آزمون با نمره‌های متنوع گوش دهید و نظرات ممتحن درباره آنها را هم ببینید تا با تفاوت‌ها و اشتباهات رایج آشنا شوید. برای دیدن نمونه اسپیکینگ آیلتس می‌توانید به سایت رسمی IELTS مراجعه کنید یا به سادگی گشتی در یوتیوب بزنید.

چه موضوعاتی در امتحان اسپیکینگ آیلتس مطرح می‌شود؟

در مورد سوال اول تقریبا همه‌چیز مشخص است. در بخش اول آزمون از شما درباره خودتان می‌پرسند. از طرفی کار شما در این بخش کمی راحت‌تر است چراکه خودتان را خوب می‌شناسید. شما می‌دانید شغلتان چیست، در کجا بزرگ شدید، در دانشگاه چه خواندید یا فیلم‌ها و کتاب‌های مورد علاقه‌تان کدام‌اند؛ پس تنها کافیست از قبل تمرین کنید تا بتوانید به سوال‌هایی از این دست پاسخ دهید. اما اگر بخواهیم به چند مورد کلی از موضوعات بخش اول امتحان اسپیکینگ آیلتس اشاره کنیم، می‌توانیم از غذا، هنر، محل زندگی، خانه، شغل، تحصیلات، تولد، خانواده و دوستان، تفریحات، اینترنت، اوقات فراغت، ورزش، خرید، تلویزیون و آب‌وهوا نام ببریم.

موضوعات و سوال‌های بخش دوم و سوم

در بخش دوم شما قرار است درباره یک موضوع (تاپیک) صحبت کنید. تاپیک‌های اسپیکینگ آیلتس بسیار متنوع‌اند. به محض اینکه کارت سوال، کاغذ و قلم در اختیارتان قرار گرفت یک دقیقه فرصت دارید تا درباره موضوع فکر کنید. می‌توانید چند کلمه یا نکته یادداشت کنید تا در زمان صحبت چیزی را فراموش نکنید. بیشتر موضوعات این بخش به یک داستان یا اتفاق درباره خودتان برمی‌گردد یا ازتان می‌خواهد درباره اتفاقی در گذشته‌تان صحبت کنید. به طور کل موضوعاتی مثل هنر، کتاب، زبان، کودکی، سفر، علایق، تفریحات، هدیه، خانواده، روزمرگی، ارتباطات، سالمندان، ورزش، روزمرگی و اخبار از تاپیک‌های رایج در این بخش هستند.

در بخش سوم ممتحن چند سوال مرتبط با تاپیک بخش قبل می‌پرسد. در پاسخ به این سوال‌ها نیاز دارید تا پاسخ‌هایتان را بیشتر شرح و بسط دهید. موضوعاتی مانند خانواده، تحصیلات، سلامتی، اینترنت، طبیعت، کار، جامعه و اخبار در این بخش رایج هستند. برای تمرین بیشتر هر بخش بهتر است نمونه سوالات اسپیکینگ آیلتس را داشته باشید و هر سوال را تمرین کنید. برای دیدن نمونه سوالات اخیر اسپیکینگ آیلتس می‌توانید به سایت ielts-up مراجعه کنید.

اگر به موضوعی ناشناس برخورد کردیم چه کنیم؟

اگر خوب تمرین کنید و نمونه سوال‌های زیادی ببینید احتمال برخوردتان با یک موضوع کاملا ناآشنا در جلسه امتحان اسپیکینگ آیلتس کم‌تر می‌شود. اما هرچقدر هم که تمرین کرده باشید باز هم ممکن است در جلسه آزمون با سوالی مواجه شوید که قبلا ندیده‌اید. حتی در این موارد هم معمولا کمی درباره سوال می‌دانید و واقعا بندرت پیش می‌آید که متقاضی با سوالی مواجه شود که هیچ ایده‌ای درباره‌اش ندارد. چون هرچه باشد این امتحان زبان است نه امتحان اطلاعات عمومی. پس استرس را از خودتان دور کنید.

اگر با تاپیک ناآشنایی برخورد کردید دو استراتژی پیش‌رو دارید که می‌توانید یکیشان را انتخاب کنید:

  1. صادق و روراست باشید. خیلی صادقانه به کسی که ازتان امتحان می‌گیرد بگویید که درباره این موضوع چیز زیادی نمی‌دانید، اما به همین اکتفا نکنید. توضیح دهید که چرا اطلاعاتتان در این مورد کم است. سعی کنید در همین توضیحات از توانایی‌هایتان در بکارگیری دستورها و کلمات متنوع انگلیسی استفاده کنید. مثلا اگر ازتان درباره موزه‌ها پرسیدند و شما خیلی طرفدار موزه نیستید، همین را بگویید. در کنارش توضیح دهید که چرا از موزه‌ها خوشتان نمی‌آید و به جایش چه چیزی را ترجیح می‌دهید.
  2. دروغ بگویید و داستانی سرهم کنید. کسی به صداقت شما در امتحان اهمیت نمی‌دهد و ملاک تنها توانایی انگلیسی حرف زدنتان است. پس اگر داستان‌گوی خوب و خلاقی هستید، می‌توانید از این تواناییتان در مصاحبه استفاده کنید. اما اگر موقع خالی بستن استرس می‌گیرید شاید بد نباشد واقعیت را با کمی شرح اضافه بگویید یا ماجرایی که برای شخص دیگری رخ داده را از زبان خودتان تعریف کنید.

چطور برای امتحان اسپیکینگ زبان آماده شویم؟

قبل از هرکاری باید سطح زبانتان را بدانید. این مسئله به شما کمک می‌کند تا بدانید از کجا باید شروع کنید، چه کلماتی را به دایره لغاتتان اضافه کنید و روی چه دستورزبان‌هایی بیشتر کار کنید. در حقیقت برای اینکه شما نمره دقیق اسپیکینگ آیلتس خود را بدانید به کمک یک معلم حرفه‌ای نیاز خواهید داشت. البته برای شروع می‌توانید خودتان سطحتان را حدس بزنید. برای این کار خودتان را مقایسه کنید. به نمونه مصاحبه‌های آیلتس موجود در اینترنت گوش کنید و فکر کنید صحبت کردن شما به کدامشان شباهت بیشتری دارد. اینکه تمام صحبت‌های مصاحبه شونده را بفهمید کافی نیست. این فقط توانایی شنیداری (لیسنینگ) شما را نشان می‌دهد باید دقت کنید از کدام ساختارهای دستوری و لغات استفاده می‌کنید؛ چقدر تپق می‌زنید و چقدر با شک و تردید صحبت می‌کنید.

بهترین تمرین اسپیکینگ آیلتس

برای اینکه تمرین‌هایتان موثرتر باشد بهتر از از یک دوست کمک بگیرید. اگر توانستید معلمی را پیدا کنید که باهاتان تمرین کند که دیگر عالی خواهد بود. نمونه سوال‌ها را پیدا کنید و از دوست یا همکارتان بخواهید، درست مانند جلسه امتحان به صورت پیوسته هر سه بخش را ازتان بپرسد. می‌تواند موقع صحبت کردن شما نکاتی را که به ذهنش می‌رسد یادداشت کند و بعدا به شما انتقال دهد. همچنین شما می‌توانید صدای خودتان را ضبط کنید و بعدا در فرصت مناسب به آن گوش دهید و اشکالاتتان را پیدا کنید. سعی کنید در زمان تمرین تا جای ممکن شرایط امتحان را بازسازی کنید.

از کدام منابع برای تمرین اسپیکینگ آیلتس استفاده کنیم؟

انتخاب منبع تا حدی به سطح شما و سلیقه‌تان بستگی دارد. بعضی‌ها ترجیح می‌دهند نمونه سوال‌ها و تکنیک‌ها را از دل کتاب‌ها یاد بگیرند. در این صورت کتاب‌هایی مانند IELTS Speaking Actual test،Collins Get Ready For IELTS Speaking  و Collins Speaking for IELTS منابع خوبی در این زمینه هستند. برای پیدا کردن منابع بیشتر و اطلاع از جزئیات آنها می‌توانید به مقاله بهترین منابع آزمون آیلتس سر بزنید. اگر اهل وب‌گردی هستید در بین کانال‌های یوتیوب هم می‌توانید راهنمایی‌های خوبی پیدا کنید. به ‌علاوه نمونه‌های اسپیکینگ آیلتس و ارزیابی آنها هم در یوتیوب پیدا می‌شود. برای کسانیکه به نرم‌افزارهای موبایل علاقه دارند هم منابعی مانند برنامه Ielts Speaking وجود دارد که می‌تواند مفید باشد.

فوت‌های کوزه‌گری اسپیکینگ آیلتس

برای اینکه در آزمون گفتاری آیلتس موفق شوید لازم است با زیروبم این امتحان آشنا باشید و نکات و تکنیک‌های مربوط به آن را بدانید. نکات پایین بهتان کمک می‌کنند تا بهتر مهارت گفتاریتان را نشان دهید:

  • از حفظ کردن پاسخ‌های نمونه خودداری کنید. پاسخ‌های نمونه می‌توانند به شما کمک کنند تا با تکنیک‌های رایج و انتخاب‌هایی که در دسترس دارید آشنا شوید اما در طول امتحان شما باید نشان دهید که تا چه حد انگلیسی را طبیعی و روان صحبت می‌کنید پس بهتر است پاسخ‌ها از زبان خودتان باشند.
  • از کلمات قلمبه سلمبه بپرهیزید. گاهی متقاضیان فکر می‌کنند اگر از یک کلمه پیچیده استفاده کنند حتما نمره بیشتری می‌آورند. اما اگر تلفظ کلمه‌ای را بخوبی نمی‌دانید یا خیلی دقیق نمی‌دانید که چه معنی دارد و در چه جایگاهی بکار می‌رود بهتر است کلا از استفاده ازش صرف نظر کنید و ریسک اشتباه کردن را کم کنید.
  • از دستور زبان‌های متنوع استفاده کنید. استفاده از ساختارهای دستوری متنوع و پیچیده این پیام را به ممتحن منتقل می‌کند که شما طیف وسیعی از دستورهای ادبی را می‌شناسید. البته نیاز است تا از قبل این کار را تمرین کرده باشید و به استفاده از این دستورها عادت داشته باشید.
  • خودتان را گرم کنید. شاید عجیب به نظر برسد ولی همانطور که یک ورزشکار قبل از ورزش خودش را گرم می‌کند شما هم باید قبل از امتحان خودتان را گرم کنید. از یک روز قبل خودتان را در زبان انگلیسی غرق کنید. شاید به نظر بقیه عجیب یا مسخره باشد که بی دلیل انگلیسی حرف بزنید اما این کار در نتیجه امتحانتان موثر خواهد بود.
  • از نوشته‌هایتان استفاده کنید. در بخش دوم شما یک کاغذ و خودکار در اختیار دارید. می‌توانید به افکارتان انسجام دهید و چند کلمه‌ای بنویسید. موقع صحبت کردن اصلا اشکالی ندارد که نگاهی به دست‌نوشته‌هاتان بیندازید؛ هرچند نباید از روی آنها روخوانی کنید.
  • صحبتتان را سازمان‌دهی کنید. سعی کنید ساختاری برای صحبتتان در نظر بگبرید. بدانید اول چه نکاتی را مطرح خواهید و کرد و چگونه صحبتتان را بسط خواهید داد.

در آخر اضطراب و استرس بیهوده را کنار بگذارید. هر روز تمرین کنید تا به مرور هم اعتماد به نفس کافی بدست آورید و هم تواناییهایتان را بهبود دهید.

یک روز قبل از آزمون خودتان را در زبان انگلیسی غرق کنید.